Kış Mevsiminin Vazgeçilmezi: Bucak'ın Salebi

“Kışın en güzel tarafı ne biliyor musun? dedi. Mandalina yiyebilmek.” diyor Emrah Serbes. Oysaki kışın kıymeti mandalina ile sınırlı değil. Kabak, ayva tatlısı, havuç, nar, kestane, bozadan girip salepten çıkar soba önündeki kış sohbetleri. Biz ise muhabbete salepten başlayacağız.

  • 07.03.2017
  • Ümmühan Özcan Tan

"sahlep" by Zeynep. // CC BY

Tarçın kokulu Salepten başkası değil içimizi ısıtan çetin kış günleri. Orkide bitkisinin yumrularından elde edilir, salep. Bu yumrular mevsimi geldiğinde topraktan çıkarılır, kurutulup taş değirmende ezilir ve öğütülerek toz haline getirilir. Üretilen bu toz, yazın içimizi serinleten dondurmaya, kışın ise içimizi ısıtan salebe dönüşür.

 

En yaygın Toroslarda yetişen orkide, Göller Yöresinin damak çatlatan lezzetlerinin ardındaki sırdır. Antalya’nın Korkuteli ilçesinde, Beydağlarının kekiğini yemiş keçilerin mis gibi sütünden yapılan yanıksı dondurmanın, Burdur’un Bucak ilçesindeki meşhur salebin gizli kahramanı Torosların orkidesidir. 

“Üstüne bol zencefil ektirdiğim salep fincanını iki elimle kavradım” der sıradan hayatların kıymetli öykücüsü Sait Faik Abasıyanık.

Çocukluğumun Antalyası’nı hatırlatır daima. Evimize komşu orkide çiçekleri ile dolu bahçeyi… Annemin ciddiyetle çiçekleri korumamızı tembihleyişini... Artık orkideler yok o komşu bahçede. Komşu bahçenin evreninde nesli tükendi orkidelerin. Umalım ki yer bulsun apartmanlardan yaşamaya… En azından bundan böyle çocukluğa komşu bahçelerde.

 

Şüphesiz yalnız davetkar sunumundan ve tarçın kokusundan ibaret değil salep. Emek var ardında, her adımını attığımız toprağın arkasından hikâye fışkıran Anadolu var, işleyen, ışıldayan insanımız var. Tıpkı, salebin coğrafi tescili için özveri ile çalışan Bucak halkı gibi.

 

Hasılı, her şeyin yerinde güzel olduğu gibi salebi de ustasından içmeli. Burdur’un, Antalya’ya komşu Bucak ilçesine yolu düşürmeli. Sıcacık yörüklerin o tatlı şivelerini duyup hasbihâl ederken bir de sıcak salep söylemeli. Hem kış soğuğuna hem gönül kurağına…

 

 

 

Share this post:

Similar Articles:

Sabrın Sonu: Şemi'nin Mutfağı

Sabrın Sonu: Şemi'nin Mutfağı

Öğrencilik kendine has zorlukları barındırır. Hele Erzurum ayazında tir tir titreyip kendinizi rahat hissedeceğiniz tanıdık bir yuva yahut sıcak bir çay ile içinizi ısıtacak bir mekan ararsınız. Şemi’nin mutfağı işte o mekan…

Read more

Buğdayın Atası Siyez

Topraklarımızın demirbaşı, sofralarımızın vazgeçilmezi... Bu toprakların buğdayın anavatanı olarak görülmesi tesadüf değil. Göbeklitepe kazılarındaki buluntular buğdayın ilk kez bu coğrafyada yetiştiğini ortaya koyar. Karacadağ ve çevresindeki öncü buluntuların yanı sıra Diyarbakır Çayönü ve Kayseri Kültepe’deki kazılar da küplerin içinde buğday taneleri muştular.

Read more
Yörüklere Özgü Bir Çalgı: Sipsi

Yörüklere Özgü Bir Çalgı: Sipsi

Engin Toros Dağları'nda içten bir sesleniş yankılanır her mevsim. Çobanlar sabırla yineler insanlık çağrısını engin ufuklara doğru. İşte bu çağrı, yörüklerin mirası...

Read more