Bir Ömür, Bir Meslek: Nihat Usta

Ustalar, mesleklerini yıllara hatta çoğun bir ömre sığdırırlar. Erzurum’un merkezinde bir merdiven altında 68 yılını alın teriyle besleyen Nihat Usta’nın hikayesi sekiz yaşında çıraklıkla başlıyor.

  • 07.09.2017
  • Emelcan Pehlivan

“Babam beni 8 yaşında bir ayakkabı tamircisinin yanına götürdü ve tembihledi: ‘Eti senin kemiği benim. Oğluma meslek öğretmek için bütün bilgini kullan’. Çocuktum, ne öğreneceğimi bilmiyordum. O dönemlerde bir meslek öğrenmek çok büyük bir şeydi. Hevesle ustamın yanında işe başladım. Zaman geçtikçe ayakkabı tamirciliğinin yanında hayatı da öğrendim. Ustam bana baba, eşi ise annem oldu. Zamanımın neredeyse hepsi ayakkabıcıda geçtiği için kendi annem babamdan çok üzerimde emekleri vardır.”

 

“Hiç unutmuyorum bir gün ustamın eşi yengem beni düğüne bohça yollamak için evine çağırmıştı. Ayakkabı tamircisinden  çıkıp gittiğim için üzerim ayakkabı boyasıydı. Beni içeri alıp yıkayıp temizleyip öyle düğüne yollamıştı. Şimdi ikisi de rahmetli oldu. Ruhları şad olsun. Hatırladıkça gözlerim dolar. Yaptıkları iyilikleri unutamam. Ustam bize karşı hiç çırak olarak bakmazdı. Her sıkıntımızla ilgilenir, bize yol gösterirdi. Şimdi bakıyorum da günümüzde böyle değerler yok olup gitti. Benim yanıma da okul tatillerinde çocuklar meslek öğrensinler diye aileler geliyor. Gelen ailelerin tümü ‘ne kadar para vereceksin?’ diye soruyor. Bu duruma çok üzülüyorum. Çocuklarımız okusun ama mutlaka farklı bir meslek öğrensinler istiyorum. Çünkü biz atadan bunu gördük. Dünyanın bin bir türlü hali var. Bir zanaatla uğraşırsalar her zaman hayatlarını sürdürebilirler.”

Şimdiki zamanda böylesine içten bir usta çırak ilişkisinin olmayışından olsa gerek 68 yıldır sürdürdüğü mesleğinde çırak yetiştirememekten yakınıyor Usta.

“Bizim işe başladığımız dönemlerde herkes zanaatkardı. Zanaatkarlık çok önemli meslek gruplarındandı. O dönemlerde, yani 50’li 60’lı yıllarda, Erzurum zanaatkarlıkta bir numaraydı. Gaziantep, Konya’yı ustalıkta hep geçerdik. Siparişle ayakkabı alıp yapmak için birbirimizle yarışırdık. Günümüzde bu süreç böyle devam etmiyor. Fabrikaların çıkmasıyla el işçiliği ayakkabı pahalı geliyor ve yapımı zaman aldığı için tercih edilmiyor. Bizler de sadece ayakkabı tamiri yaparak evimizi geçindiriyoruz. Bu emektar dükkan ile dört çocuğumu üniversite okuttum. Evimi geçindirdim. Çocuklarımdan birinin ayakkabı tamirciliğine merakının olması beni mutlu ediyor. Arada iş çıkışları gelip dükkana benim yerime geçiyor.”

 

Bir ömür sığdırdığı emektar dükkanda Nihat Usta anıları ile baş başa…

 

“Yenisini alamam yetişmezse bayrama.
Arefeye uğrarsın, boşa para harcama.

 

Atarız yarım pençe sökeriz bağcıkları.
Badem yağlı boyarız kösele topukları.

 

O biliyor aslında nerde! yeni kundura.
Bayram sonuna varmaz cepteki son yüz lira

(...)”

 

Ünal Akbulut 

 

 

Share this post:

Similar Articles:

Kemik Tarak

Kemik Tarak

Aşığın bakışını bahar, zülüflerini kement, dalgasını tanıdık denizlere benzeten nedir? Tarağa şâne, tarak ustasına şânesaz demişler. Kemikten tarak yontan Sivas'ın şanesazlarına saygı duruşudur bu yazı.

Read more
Erzurum'da Bir Cevher: Güzelyurt

Erzurum'da Bir Cevher: Güzelyurt

Saat yediye çeyrek var. Ankaravari bir kızıllık çökmüş Erzurum’un göklerine. Havuzbaşı’nda bakar durur Gazi Paşa başları önde, telaşla yürüyen kalabalığa. Çoğu da bir kahveden ötekine gider, zihinlerinde efkar, gönüllerinde bir seyrüsefer...

Read more
Taşhan'daki Kuzguni Sır

Taşhan'daki Kuzguni Sır

Şehir merkezindeki tarihi Rüstem Paşa Kervansarayı’na girdiğinizde adeta gözleri kamaşır insanın. O kuzguni, parlak siyah taş ne çok şekle girmiştir: zarif kolyeler, sevginin ve sadakatin temsili yüzükler, her tanesinde inanç harlayan tespihler...

Read more